fbpx

ជម្ងឺដុះសាច់នៅលើតម្រងនោម យើងតែងតែហៅវាថា ដុំសាច់លើតម្រងនោម

ប្រធានបទ AML
FB បណ្ឌិត សូរ៉ាវី
Soarawee Weerasopone, MD

ឯកទេសជំនាញវះកាត់ប្រព័ន្ធទឹកនោម
មន្ទីរពេទ្យរ៉ូយ៉ាល់ភ្នំពេញព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា

ការដែលរកឃើញថាតម្រងនោមមានដុះសាច់ វាស្ទើរតែជារឿងធម្មតាមួយដែលខ្ញុំតែងតែជួបអ្នកជម្ងឺនៅក្នុងបន្ទប់ព្យាបាលរបស់ខ្ញុំ ជម្ងឺនេះជាពាក្យបច្ចេកទេសវេជ្ជសាស្ត្រគេហៅឈ្មោះវាថា Angiomyolipoma (AMLs)។ ការរកឃើញដុំសាច់នេះ ភាគច្រើនគឺដោយសារអ្នកជម្ងឺបានមកទទួលការពិនិត្យសុខភាពរបស់គាត់នៅតាមគ្លីនិកពិនិត្យសុខភាព បន្ទាប់ពីអ្នកជម្ងឺបានដឹងដំណឹងនេះហើយ វាបានធ្វើអោយពួកគាត់មានការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងពេលដែលមកជួបខ្ញុំ។ នេះហើយជាហេតុផលដែលខ្ញុំលើកយករឿងនេះមកពន្យល់បកស្រាយក្នុងពេលនេះ។

ជាដំបូងខ្ញុំចង់ប្រាបលោកអ្នកថាជម្ងឺដុំសាច់តម្រងនោមឬ Angiomyolipoma (AMLs) វាជាការដុះសាច់នៅលើតម្រងនោមផ្ទាល់តែម្តង។ មានរបាយការណ៍បញ្ជាក់ថា មានចំនួនពី 0,2%-0,6%បានកើតជម្ងឺនេះនៅក្នុងចំនួនប្រជាជនទូទៅដែលយើងបានរកឃើញ ហើយភាគច្រើនតែងតែកើតលើស្រ្តីវ័យកណ្តាល។ មូលហេតុនៃជម្ងឺនេះត្រូវបានបែងចែកចេញជាពីរចំនែក៖

ជម្ងឺដុះសាច់នៅលើតម្រងនោម យើងតែងតែហៅវាថា ដុំសាច់លើតម្រងនោម
អេអឹមអេលភាគច្រើនត្រូវបានគេរកឃើញចំពោះស្ត្រីវ័យកណ្តាល។
  1. កើតឡើងដោយគ្មានមូលហេតុ គឺកើតឡើងដោយខ្លួនឯង - 80%នៃអ្នកជម្ងឺ
  2. ពាក់ព័ន្ធនឹងជម្ងឺដំណរពូជឬជម្ងឺហ៊្សែនដូចជា ពពួក tuberosclerosis (TSC) or pulmonary lymphangioleiomyomatosis (LAM)- មានប្រហែល 20%នៃអ្នកជម្ងឺ។

ប៉ុន្តែភាគច្រើជម្ងឺដុំសាច់តម្រងនោមនេះមិនសូវបង្ហាញអាការៈអ្វីនោះទេ។ វាមានប្រហែល 85%នៃជម្ងឺនេះត្រូវបានរកឃើញដោយចៃដន្យតាមរយៈការថតរូបភាពវេជ្ជសាស្រ្ត។ ក្នុងនោះដែរប្រហែល15%អាចនឹងបង្ហាញអាការៈ ដែលអាការៈ នោះមានជាឧទាហរណ៍ដូចខាងក្រោម ៖

មានការឈឺក្រហាយដែលបង្ហាញអោយឃើញច្បាស់
ការឈឺចាប់ចំហៀងគឺជាឧទាហរណ៍នៃរោគសញ្ញាអេមអិល។

រោគសញ្ញាលក្ខណៈ ជំងឺ Angiomyolipoma

  • ជាប្រភេទសាច់ដុះតាមធម្មជាតិនិងអាចបែកចេញឈាម
  • ជាដុំសាច់ដែលបង្ហាញជារូបរាងច្បាស់
  • មានការឈឺក្រហាយដែលបង្ហាញអោយឃើញច្បាស់
  • នោមមានលាយឈាម
  • មានការរលាកនៅក្នុងបណ្តាញបង្ហួរនោម

ការវិនិច្ឆ័យ - ខ្ញុំអាចនិយាយថា ជម្ងឺដុំសាច់តម្រងនោមឬ Angiomyolipoma (AMLs)យើងអាចធ្វើការវិនិច្ឆ័យបានតាមរយៈការប្រើឧបករណ៍រូបភាពវេជ្ជសាស្រ្ត ដែលនៅក្នុងនោះគេមានលក្ខខណ្ឌនៃអង្គប្រកបមួយពិសេសក្នុងការប្រើ ដែលយើងហៅវាថាស្រទាប់ខ្លាញ “Fat” ដូច្នេះនៅពេលដែលឧបករណ៍បានចាប់យកសាច់ដុះតម្រងនោមជាមួយនឹងស្រទាប់ខ្លាញ់បានហើយនោះ ជម្ងឺដុំសាច់តម្រងនោមឬ Angiomyolipoma (AMLs) នឹងត្រូវបានធ្វើការវិនិច្ឆ័យ។

ជម្រើសនៃការតាមដាន - មានឧបករណ៍ការតាមដានជាច្រើនសម្រាប់ជម្ងឺដុំសាច់តម្រងនោមឬAngiomyolipoma (AMLs) នេះ ហើយនៅក្នុងឧបករណ៍នីមួយៗវាមានគុណសម្បត្តិនិងគុណវិបត្តិខុសគ្នារៀងៗខ្លួន។

អ៊ុលត្រាសោន
អ៊ុលត្រាសោនគឺជាការប្រើជាទូទៅបំផុតនិងថោកជាង។
  1. អេកូសាស្ត្រ- ជាឧបករណ៍ដ៏សាមញ្ញមួយដែលយើងឃើញមានការប្រើប្រាស់គ្រប់ទីកន្លែងនិងនៅតាមគ្លីនីកផ្សេងៗ។
    • គុណសម្បត្តិ - តម្លៃថោក, មិនមានកាំរស្មីឆ្លងកាត់រាងកាយ, មានវិសាលភាពទូលាយក្នុងការអនុវត្ត។
    • គុណវិបត្តិ- ការប្រើប្រាស់គឺពឹងផ្អែកលើជំនាញនិងភាពប្រសប់របស់អ្នកគ្រូពេទ្យផ្ទាល់, វានឹងមើលមិនឃើញប្រសិនបើដុំសាច់តម្រងនោមមានទំហំតូច។
  2. ការស្កែន CT scan ដោយមិនចាំបាច់ចាក់ថ្នាំបន្ថែមពន្លឺ - នេះជាវិធានបទដ្ឋានសម្រាប់វិនិច្ឆ័យជម្ងឺសាច់តម្រងនោមនេះតែម្តង ។
    • គុណសម្បត្តិ - ជាការតាមដានច្បាស់លាស់សម្រាប់ជម្ងឺដុំសាច់តម្រងនោមឬ Angiomyolipoma (AMLs) មានភាពសុក្រិតក្នុងការវិនិច្ឆ័យជម្ងឺប្រភេទនេះតែម្តង។
    • គុណវិបត្តិ - ចំណាយប្រាក់ច្រើន និងទទួលកាំរស្មីមកលើរាងកាយ។
  3. ការស្កែដោយឧបករណ៍ម៉ាញ៉េតិក MRI - ជាជម្រើសដ៏ប្រសើរមួយហើយមានភាពប្រកួតប្រជែងទៅលើសុក្រិតភាពយ៉ាងខ្លាំងបើប្រៀបធៀបជាមួយឧបករណ៍ស្កែនធម្មតា។
    • គុណសម្បត្តិ - សុក្រិតភាពខ្លាំងជាមួយនឹងការវិនិច្ឆ័យជម្ងឺដុំសាច់តម្រងនោមឬ Angiomyolipoma (AMLs)។
    • គុណវិបត្តិ - ចំណាយពេលយូរនៅក្នុងពេលស្កែន, ចំណាយប្រាក់ច្រើនក្នុងការស្កេន, ប្រសិនបើអ្នកជម្ងឺមានសារធាតុលោហះក្នុងខ្លួនដូចជាការដាំបង្គោលធ្មេញនោះនឹងមិនអាចធ្វើស្កែនបានឡើយ។
  4. ការច្រឹបស្បែកពិនិត្យ Percutaneous biopsy - ជារបៀបធ្វើដែលកម្រមួយ ហើយត្រូវការជ្រើសរើសអ្នកជម្ងឺអោយបានត្រឹមត្រូវមុននឹងសម្រេចធ្វើ។
    • គុណសម្បត្តិ- វិភាគទៅលើជាលិកាសាច់ផ្ទាល់
    • គុណវិបត្តិ -ប្រឈមជាមួយនឹងការចេញឈាមនៃដុំសាច់នោះ
CT ស្កេន
ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយការស្កេន CT ជាមួយភាពផ្ទុយគ្នាគឺជាការស៊ើបអង្កេតច្បាស់លាស់សម្រាប់អេមអិល។

របៀបការគ្រប់គ្រង- មានរបាយការណ៍ការសរសរបញ្ជាក់ថាប្រសិនបើទំហំដុំសាច់តូចជាង 4សង់ទីម៉ែត្រ នោះអាចអោយគ្រូពេទ្យវាយតម្លៃម្តងទៀតដោយមិនចាំបាច់ធ្វើអន្តរាគមន៍ព្យាបាលរបៀបផ្សេងៗទៀតឡើយ។ ប៉ុន្តែផ្ទុយទៅវិញ ប្រសិនបើវាធំជាង 4សង់ទីម៉ែត្រនៃដុំសាច់តម្រងនោមនេះ វាត្រូវបានគេសរសេររាយការណ៍ថា សភាវៈនេះវាអាចនឹងប្រឈមជាមួយការប្រេះបែកក្នុងពេលណាមួយក៏ថាបាន។ ខាងក្រោមនេះជាជម្រើសនៃការព្យាបាល ៖

  1. តាមដានអោយបានជាក់លាក់ - ត្រូវតាមដានអោយបានទៀងទាត់ទៅលើទំហំនៃដុំសាច់ថាតើវាមានកម្រិតលូតលាស់យ៉ាងណា។
  2. ការប្លុកកុំសរសៃឈាម -ជាមធ្យោបាយការធ្វើអន្តរាគមន៍ក្នុការវះកាត់ ដែលត្រូវបានគេផ្តល់អទិភាពទីមួយនៅក្នុងការព្យាបាលជម្ងឺដុះសាច់តម្រងនោមនេះ ប្រសិនបើដុំសាច់មានទំហំធំជាង4សង់ទីម៉ែត្រ។ ក្នុងនេះដែរវាមានអាត្រា 42,8%ដែលអាចប្រឈមជាមួយនឹងភាពស្មុគស្មាញក្រោយការធ្វើកម្មវិធីព្យាបាលរបៀបនេះ គេអោយឈ្មោះវាថា ”អាការៈក្រោយការប្លុកសសរសៃឈាម““post embolization syndrome” -វាជាលក្ខខណ្ឌដែលមានការកំនត់រៀងៗខ្លួន វាអាចនឹងបង្ហាញអាការៈដូចជា ៖ ក្តៅខ្លួន, ឈឺក្រហាយ, ចង្អោរ និងក្អួត ក្នុងរយៈពេល៣ថ្ងៃបន្ទាប់ពីធ្វើកម្មវិធីការព្យាបាលរួចរាល់ហើយ។
  3. ការវះកាត់- អាចពិចារណានិងវះកាត់ប្រសិនបើវាជាប្រភេទសាច់កាច
  4. ការដុតដោយប្រសើរឧបករណ៍ត្រជាក់/ក្តៅ- វាជាការធ្វើអន្តរាគមន៍ការព្យាបាលដែលយើងអាចជឿជាក់បាន នេះគឺជាការប្រើឥទ្ធិពលនៃឧបករណ៍បាញ់ត្រជាក់ដែលយើងហៅថា (Cryotherapy) ឬការប្រើឧបករណ៍ thermal burn (Radiofrequency ablation) ក្នុងរបៀបការព្យាបាលលើបញ្ហានេះ ប៉ុន្តែវានៅមិនទាន់មានភាពច្បាស់លាស់សម្រាប់ការធ្វើសាវនាការវេជ្ជសាស្រ្តពេទ្យប៉ុន្មាននោះទេ។
ប្រតិបត្តិការ
ការវះកាត់នឹងត្រូវបានពិចារណាប្រសិនបើមានរោគសាហាវទំនងជា។

អ្វីដែលជាសារសំខាន់ចំពោះជម្ងឺដុះសាច់តម្រងនោម Angiomyolipoma (AMLs) នេះ គឺយើងគ្រាន់តែចង់អោយអ្នកជម្ងឺដឹងថាជម្ងឺនេះវាជាជម្ងឺសាច់ដុះធម្មតា ដែលភាគច្រើនតម្រូវអោយយើងអនុវត្តវិធានការតាមដានអោយបានខ្ជាប់ខ្ជួននិងទៀងទាត់តាមការកំនត់តែប៉ុណ្ណោះ។ ការធ្វើអន្តរាគមន៍ព្យាបាលតាមវិធីផ្សេងៗ វាករណីកម្រណាស់ ហើយយើងក៏មិនសូវជួបប៉ុន្មានដែរ។ ជួបគ្នាលើកក្រោយសម្រាប់ប្រធានបទផ្សេងៗ។

អ្នកអាចមានអារម្មណ៍ថាមានអត្ថបទ ខ្ញុំ នៅទីនេះ

ឥតគិតថ្លៃ ១
ឥតគិតថ្លៃ ២
WeChat
WhatsApp BW ៣
Telegram ចុងក្រោយ
ជួរ

ប្រធានបទនៅលើ ជំងឺមហារីកស្បូន

ជម្ងឺក្រលៀន Polycystic៖ តើយើងត្រូវធ្វើអ្វី?

ជម្ងឺគីសតម្រងនោម តើយើងត្រូវធ្វើដូចម្តេច?

សម្រាប់ខ្ញុំជាអ្នកជំនាញខាង urologist ដែលដោះស្រាយបញ្ហាតម្រងនោមជារៀងរាល់ថ្ងៃ។ មាន​ជំងឺ​តម្រងនោម​ទាក់ទង​នឹង​ហ្សែន​មួយ​ដែល​កើត​ឡើង​ចំពោះ​មនុស្ស​វ័យ​ក្មេង ហើយ​តែង​តែ​ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នក​ដែល​មាន​ការ​ភ័យ​ខ្លាច ដែល​គេ​ហៅ​ថា “ជំងឺ​តម្រងនោម Polycystic”។ វាគឺជាស្ថានភាពនៃដំបៅជាច្រើននៅទូទាំងសរីរាង្គតម្រងនោម។ ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំនឹងបកស្រាយជូនអ្នកទាំងអស់គ្នាអានបន្ត “Polycystic kidney disease: What should we do?“

កត្តាហានិភ័យដែលអាចកែប្រែបានលើការការពារជំងឺមហារីកក្រពេញប្រូស្តាត។

កត្តាហានិភ័យដែលអាចកែប្រែបានលើការការពារជំងឺមហារីកក្រពេញប្រូស្តាត

ខណៈពេលដែលអ្នកជំងឺនៅការិយាល័យរបស់ខ្ញុំសួរច្រើនលើការការពារជំងឺមហារីកក្រពេញប្រូស្តាត ដូច្នេះនៅក្នុងប្រធានបទនេះ ខ្ញុំនឹងបង្ហាញអ្នកពីកត្តាហានិភ័យដែលអាចកែប្រែបានចំនួន 6 ដែលអ្នកអាចពិចារណា និងព្យាយាមធ្វើវាដោយខ្លួនឯងបាន។ ប៉ុន្តែក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះ អ្នកត្រូវតែដឹងថា មហារីកក្រពេញប្រូស្តាតក៏ពាក់ព័ន្ធជាចម្បងដែរ។អានបន្ត “6 Modifiable risk factors on Prostate cancer prevention“

ការព្យាបាលជម្ងឺមហារីកក្រពេញប្រូស្តាតដោយប្រើវិធីអ័រមនភេទឈ្មោល Testosterone suppression  ក្នុងការអន្តរាគមន៍

ការព្យាបាលជម្ងឺមហារីកក្រពេញប្រូស្តាតដោយប្រើវិធីអ័រមនភេទឈ្មោល Testosterone suppression ក្នុងការអន្តរាគមន៍

នៅក្នុងប្រធានបទនេះ យើងនឹងបន្តផ្តោតទៅលើការព្យាបាលដោយប្រើ androgen deprivation នៅចំពោះអ្នកជំងឺមហារីកក្រពេញប្រូស្តាតជាមុន។ ខ្ញុំ​បាន​មក​ហាត់​នៅ​កម្ពុជា​ជាង​៥​ឆ្នាំ​មក​ហើយ។ ខ្ញុំបានរកឃើញថា អ្នកជំងឺមហារីកក្រពេញប្រូស្តាត ទំនងជាទទួលបានអត្រាខ្ពស់ក្នុងមួយឆ្នាំៗ ហើយជាទូទៅសម្រាប់ទាំងក្នុងស្រុក និងបរទេស ពួកគេបានព្យាយាមអានបន្ត “Androgen deprivation therapy in advance prostate cancer patient“

កំពុងផ្ទុក …

មាន​អ្វីមួយ​មិន​ប្រក្រតី។ សូមផ្ទុកទំព័រឡើងវិញនិង / ឬព្យាយាមម្តងទៀត។

ទុកឱ្យការឆ្លើយតប

kmភាសាខ្មែរ
អ្នកសរសេរប្លុក %d ដូចនេះ៖